Uroczyste przeniesienie pomnika w Grudnej

8 października 2008 roku na moście nad rzeką Gwdą, w nieistniejącej już wsi Grudna, spotkali się przedstawiciele związków kombatanckich, władz samorządowych, miłośnicy historii, harcerze, nauczyciele i dyrektorzy szkół, mieszkańcy Radawnicy i okolic, pracownicy Nadleśnictwa Lipka i wiele wiele innych osób.
Zostali oni zaproszenie przez dyrektora Szkoły Podstawowej im. Jana Brzechwy w Radawnicy p. Małgorzatę Wojtkiewicz oraz Nadleśniczego Nadleśnictwa Lipka p. Janusza Grabowskiego w związku z przeniesieniem pomnika, poświęconego żołnierzom poległym w walkach o przełamanie Wału Pomorskiego.
Pomnik w Grudnej poświęcony jest żołnierzom poległym w walkach o przełamanie Wału Pomorskiego w styczniu 1945 roku.
Rok temu uczniowie SP im. Jana Brzechwy w Radawnicy odnaleźli go w opłakanym stanie. Był całkowicie zarośnięty, niewidoczny. Przez wiele miesięcy porządkowali otoczenie pomnika. W ramach ogólnopolskiego programu CEO „Ślady przeszłości – uczniowie adoptują zabytki” uczniowie zaopiekowali się pomnikiem i zyskali sprzymierzeńców w swoich działaniach. Z pomocą Nadleśnictwa Lipka odkopano chodnik oraz zbudowano schodki i poręcz. Starostwo Powiatowe pomogło nawiązać kontakty z kombatantami, ludźmi, którym szczególnie bliskie są tego rodzaju miejsca pamieci. 13 marca 2008 r. dokonano uroczystej adopcji pomnika. Była to wielka uroczystość, w której brali udział przedstawiciele samorządów lokalnych, związki kombatanckie i osoby związane z historią regionu. Ponieważ pomnik znajdował się na prywatnym terenie ( ośrodka Tęgobór) a bobry zniszczyły prowadzącą do niego aleję modrzewiową - zapadła decyzja o jego przeniesieniu w bardziej bezpieczne, dogodne i widoczne miejsce, na teren Lasów Państwowych. Pomysł poparły wszystkie zainteresowane związki, urzędy i osoby.
W związku z powyższym pomnik został przeniesiony, teren wokół niego zagospodarowany, sporządzone zostały tablice dydaktyczne. Na jednej z nich znajdują się informacje o wsi Grudna, o walkach na Wale Pomorskim oraz o samym pomniku. Na drugiej - lista poległych żołnierzy.
Uroczystość rozpoczęła się na moście, ponieważ o niego toczono boje w styczniu i lutym 1945 roku. Stąd też widać miejsce, w którym pomnik stał do tej pory oraz pomnik w nowej lokalizacji. Tu gospodarze powitali gości, a kierownik Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w Poznaniu o. w Pile p. Roman Chwaliszewski opowiedział o walkach stoczonych w tym miejscu . Następnie goście prowadzeni przez 5 pocztów sztandarowych
( SP w Radawnicy, ZHP oraz zawiązków kombatanckich) przeszli pod pomnik. Wzdłuż drogi stali uczniowie z zapalonymi zniczami w rękach, a na każdym zniczu widniała metryczka z nazwiskiem poległego żołnierza. Następnie uczniowie ustawili znicze pod tablicą z nazwiskami poległych, formując z nich flagę.

Uroczystość uświetniali sygnaliści leśnicy.
Pod pomnikiem stała warta złożona z harcerzy, leśników oraz żołnierzy w mundurach z czasów II wojny światowej.
Po odśpiewaniu Hymnu Państwowego nastąpiło uroczyste przecięcie wstęgi na pomniku, Dokonał go płk. Wiesław Ciepiela – Prezes Zarządu Okręgowego Związku Kombatantów RP i Byłych Więźniów Politycznych w Pile
W asyście :
Wiocestarosty Złotowskiego – p.R.Goławskiego
Wójta Gminy Złotów – p. Kazimierza Treli
Burmistrza Miasta i Gminy Okonek – p. Romualda Duszary
Oraz Prezesa Powiatowej Rady Kombatantów RP i Byłych Więźniów Politycznych –
p. Tadeusza Korczaka

a zaraz potem poświęcenie pomnika. Był to bardzo ważny moment, ponieważ mimo iż pomnik stoi nad Gwdą od 1965 roku – poświecony został po raz pierwszy.
Ksiądz Witold Korowajczyk pomodlił się za poległych tam żołnierzy a potem wszyscy zgromadzeni uczcili pamięć poległych minutą ciszy.
Ciszę przerwała piosenka pt. „Bialy krzyż” w wykonaniu szkolnego kółka wokalnego.
Następnie delegacje złożyły kwiaty pod pomnikiem. Był to piękny i podniosły moment: przy dxwiękach werbla żołnierze w strojach z epoki odbierali kwiaty i wieńce od delegacji i składali je pod pomnikiem.
Później głos zabrał płk. Wiesław Ciepiela, zaczynając swoje wystąpienie od recytacji wiersza pt. „Zielony płaszcz” Wiersz ten napisał w czasie wojny, walcząc na Wale Pomorskim. Niezwykle wzruszający, pięknie powiedziany, wywołał ciszę, refleksję i łzy u zgromadzonych.
Wiele ciepłych słów padło z ust Pana Pułkownika na temat działań szkoły , Nadleśnictwa i Starostwa na rzecz wychowania patriotycznego i pamięci poległych.
W związku z tym Zarząd Główny Związku Kombatantów RP i Byłych Więźniów Politycznych postanowił odznaczyć:
-p. Małgorzatę Wojtkiewicz – dyrektora Szkoły Podstawowej im. Jana Brzechwy w Radawnicy
- Mariolę Gliniecką- nauczycielkę historii w SP w Radawnicy
-p. Kazimierza Trelę – wójta Gminy Złotów
- p. Adama Krysińskiego -
dyrektora ds. oświaty, kultury i sportu w Starostwie Powiatowym w Złotowie
- p. Janusza Grabowskiego – Nadleśniczego Nadleśnictwa Lipka
odznaką za zasługi dla Związku KRP i BWP.
Odznaczony został także sztandar Szkoły Podstawowej im. J. Brzechwy w Radawnicy.
W imieniu odznaczonych głos zabrał wójt Gminy Złotów – p. Kazimierz Trela.
Wiele ciepłych słów do inicjatorów prac przy pomniku skierował także prezes Powiatowego ZKRP i BWP p. Tadeusz Korczak oraz harcerze, którzy obiecali przyłączyć się do dbania o to miejsce..
Po części oficjalnej goście zostali zaproszeni na biesiadę przy ognisku, żołnierskiej grochówce i grillu. Przy dźwiękach gitary i akordeonu można było oddać się nastrojowi chwili, śpiewając pieśni żołnierskie.
To była przepiękna uroczystość, pełna wzruszeń, ważnych momentów, wspomnień. Ważna lekcja historii dla młodego pokolenia. Ożywienie miejsca dawno zapomnianego przez wszystkich.
Oby teraz już nikt nie minął obojętnie pomnika nad rzeką, symbolizującego śmierć 97 żołnierzy, którzy polegli za naszą wolność, za naszą Ojczyznę.